 |
| Homenaje al maestro en el congreso del estado |
Me hubiera gustado trabajar más tiempo con el profe
Pepe. Tengo la impresión de que disfrutaba el arte por cuanto conocía de el. Desde
muy joven se mudó a Chihuahua para continuar sus estudios, pero tuvo la
decisión de dedicar su tiempo libre a tomar clases de danza con el maestro
Sergio Franco. Fue este quien lo encaminó a hurgar en libros los períodos
históricos del arte y plasmar sus investigaciones en bocetos que más tarde se
convertirían en vestuarios para todo tipo de espectáculos, algunos de los cuales
llego a confeccionar el mismo cuidando cada detalle.
Era un erudito. Sabía los pormenores de cada época
histórica de los montajes en que participaba: colores, texturas, formas,
estilos... por eso rasgo un vestido de arriba abajo, luego de que una actriz
lo mandar arreglar para usarlo con un escote – a su ver - más favorecedor.
Cosa interesante que el único reconocimiento que obtuvo esa obra fuese en
vestuario, con un premio nacional.
Pero José Pérez no solo sabía de telas, colores y
encajes, sus conocimientos no se limitaron a la danza, el teatro o las artes
plásticas, aunque también obtuvo un premio nacional en dramaturgia. De forma
constante leía y viajaba presenciando espectáculos de cada disciplina
artística. Tal vez de ahí nació su amor por las artes, o quizá fue su
espíritu investigador el que lo instó a aprender para luego derramar el
conocimiento sobre las aulas a manos llenas. Creo que no volví a mirar un
edificio igual después de su encargo, al finalizar una clase de historia del
arte, de observar la arquitectura con más detalle. Y viendo la Quinta Gameros,
me cuesta imaginar las condiciones adversas en que se encontrara antes de que
Pérez solicitara delimitar el recinto para actividades culturales.
Influencia de muchos, un sinfín de creadores se
abrieron horizontes por instancia del maestro. Con su partida deja el hueco
profundo de una vida llena de memorias.
Tengo su recuerdo vívido cantando y componiendo letras de canciones
para teatro en un dos por tres ante el asombro de los presentes. Solo hacía
algunas preguntas concretas para determinar el tiempo, características e
incluso el tono y tempo de su composición.
Me parece que nunca he visto a nadie crear una canción en tan solo un
par de minutos y lanzarla al aire, con rima incluida. Mi
nombre es cacofónico: Pepe Pérez, pero así me llamo, ¿qué puedo hacer?–solía
decir-. Descanse en paz el maestro,
amigo y mentor.
|
We janilisa júwili ni che nochasa echi
yoa bineriame Pepe. Riweame yó a nije
maye we jaleli arte we be machili echi jiti nochía pee towí ka nawalí je naí
Chihuahua binesía, japi alí ke bineri ko pe owiya bineli a bilecho bineriami
ya’a riweami Sergio Franco.
Japí na
bineriami iwiroli ruyea oserí chu rika niili álí niwali wika namuti mapu rika
sipucha bineli suwaba we semati miíma.
Bile (sabio) gará machíami erudito. Niíle
we a la machili chu rika niili echi nochalí a la machili chu yerí niíli
suwaba, a li bile nochami nuleli newanila jite we bayóami niima echi binoí a
lí pe ke jaleli echi jorecho valamali ko, pe a niyurili bile premio nacional.
 |
| Autor: Ricardo Santos |
Najo echí
José Pérez pe ke echí bi machili niwaya. Abi yenacho wika namuti mapa lika
chini sawaba colores we bayóame machili ayenacho awiya teatro, a lí yókitame
|
|
|
|
|
|
aneliame
abiyenacho niyurali bile premio nacional ami na teatro oseríhuarachi aneliachí
pe amina we eyenami nili echi rejoi we kaniili ínea awiami a binoi ko we
jaleli jití jití we kaniili
cho echo ná nochía pe chona jonasa ma ke che sine
riwaki echi bineriami ali a la inesa Quinta Gameros, keni cho bichiwa chu
rika wilili echi ipoli pe chavee mapu alíe chi bineriame Pérez ke cho nawachi
echono nachasia, wika niili ralamuli we niwami japu nikurilí mapu a lí nawalí
echí Pérez.
Ma ku
simili echi bineriami a beni we ni ómona iyena nije we be ni niwe echí
bineríami a wika namutí riwesa a li binerisa ku natajelí a binoí nataka a
wikaraa.
A lí we
jaleli wika ralamuli abigenacho naralí chu rika bineli echi rika wikaroa a
bela we simati wikaraa. Ke riwe cacofónico Pepé Pérez echi rika ni riwe nije
chu che isima ole echirika ju nije
riwala je ani echi wikaraami pe ku isabí kiri bineriami, amígohua, a li
nikurami.
|